Zoeken in deze blog

dinsdag 14 december 2021

Eglise Saint-Martial te Mouton (Charente 16)

 Eglise Saint-Martial 

te Mouton





Beschrijving.
Deze kerk behoorde reeds in 900 tot de abdij Saint-Sauveur van Limoges. Het huidige gebouw behoort niet tot deze periode daar het de kenmerken bezit van een meer geëvolueerd romaans en van de gotische periode. Het oorspronkelijke plan van de kerk was een Latijns kruis waarvan de zuidelijke transeptarm in de 19de eeuw werd afgebroken. 
Het gebouw dat dateert uit de 1ste helft van de 12de eeuw, heeft aldus verschillende wijzigingen ondergaan.  Het schip, de klokkentoren alsook het koor overwelfd met een kruisgewelf dateren uit de 15de eeuw. De gotische aanwezigheid laat herinneren dat de Honderdjarige Oorlog de regio getroffen heeft.




De klokkentoren bewaart uit de romaanse periode zijn koepel op penditieven die doorbroken is van 2 oculi.  Aan de buitenzijde bewaart deze rondboogreeksen op de 1ste verdieping van iedere zijde. 





Een reeks modillons bewaart de zuidelijke muur van het schip en de westelijke gevel herinnert aan deze van Lichères, in de onmiddellijke nabijheid. 


De westelijke gevel is klassiek romaans met de onvermijdelijke wijzigingen.  Het portaal werd aan de onderzijde van de enige boogring kleiner gemaakt en de puntgevel verhoogd. 




Iedere zijde van de ingang wordt begrensd met een blinde boog, versierd met een timpaan.  Deze van rechts stelt een leeuw voor waarvan een poot rust op het hoofd van een personage en links een schaap of een ram dmv zijn hoorns, waarvan het oor schijnt geassocieerd te zijn met een heel erg aangetast dier. 









De kapitelen zijn bewerkt in zwak reliëf uitgezonderd een arend of een zachtmoedige uil. 
Vier steunbeerzuilen verheffen zich tot en met de puntgevel en grenzen aan een rondboogvenster, in een rondboog ingesloten die even breed is als het portaal. 






Aan de gevel stelt een modillon een vrouw voor die een traditionele haartooi draagt, neergehurkt  en een belofte aflegt. 


Bron.
- Sophie Esla Goillot in "Guide des églises romanes", Charente; Editions Le Passage des Heures; Saint-Savinien-sur-Charente 2013.

Bijlagen.

donderdag 9 december 2021

Eglise Saint-Martial te Dirac (Charente 16)

 Eglise Saint-Martial 

te Dirac





Geschiedenis.
De kerk werd in 1110 geciteerd als bezit van het kapittel van de kathedraal van Angoulême.
De gevel van de kerk werd in 1860 en 1877 gerestaureerd.  Vervolgens werd in 1877 het schip verstevigd door 3 nieuwe steunberen.
Op 10 februari 1913 werd de kerk geklasseerd.

Beschrijving.
Opgericht in klein en middelmatig metselverband stelt het gebouw zich samen met een éénbeukig schip van 4 vierkante traveeën, een smallere travee onder de klokkentoren en een halfronde apsis.  Een uitgestrekte kapel van 2 traveeën werd zowel in het noorden als het zuiden van de 3de en 4de travee toegevoegd in de 15de eeuw. 



In het schip is het niveau van de vloer met 21 cm verlaagd en laat zo de funderingen in maatstenen en zware breukstenen verschijnen.  Aan de 1ste travee is het gewelf een restauratie.  Aan de 4de travee gaat het om een gewelf van het type "Plantagenêt", die het oorspronkelijke tongewelf in de 13de eeuw heeft vervangen.  De travee onder de klokkentoren bezit een koepel op pendentieven. 





Verlicht door 3 vensters van hetzelfde type als in de travee onder de klokkentoren, is de apsis overwelfd met een halfkoepel.  Aan de buitenzijde is het hoogste gedeelte van de gootmuren van het schip herdaan geweest in dezelfde periode als het gewelf.


Het gebouw behoort tot één enkele oprichtingscampagne te situeren in de 1ste helft van de 12de eeuw. Kenmerken hiervan zijn het profiel van de basissen, het gebruik van boogreeksen, geplaatst aan de constructie van de muren van het schip en het gebruik van een klein metselverband.  Het schip, de travee onder de klokkentoren en zijn apsis zijn toe te schrijven aan deze periode en hebben de bijzonderheid en goed bewaard en samenhangend gebouw te vormen voor de 12de eeuw ondanks de talrijke restauraties en gotische wijzigingen die niet verhinderd hebben om de originele samenstelling van het gebouw terug te vinden.
De gevel werd tijdens een 2de campagne toegevoegd die het wijdverbreide type van een gevel met boogreeksen gebruikte.  In de 13de eeuw werd de laatste travee van het schip overwelfd in de toen gangbare stijl "Plantagenêt".
De noodzaak om het gebouw te vergroten kwam tot uiting in een verbreding van het schip met het toevoegen van de zijkapellen.


Beeldhouwwerk.
Het voornaamste beeldhouwwerk vindt men terug aan de westelijke gevel.  Het gaat voornamelijk om kapitelen in de vorm van een afgeknotte kegel en de 2 reliëfs die een fries vormen tussen de 2 kapitelen.  
Men bemerkt 12 kapiteellichamen versierd met vegetarische motieven, met palmetten en rankversiering met droge bladeren.  Vervolgens 11 kapiteellichamen met dierlijke motieven met tov elkaar gestelde of samengevoegde leeuwen, tov elkaar gestelde griffoenen, tov elkaar gestelde en samengevoegde vogels met ineengestrengelde halzen om samen één hoofd te vormen.












Menselijke figuren verschijnen op een kapiteellichaam met 3 rechtstaande mannen met baard en de handen op de heupen.


De 2 bas-reliëfs op een plaat zijn erg verweerd.  Op de 1ste bemerkt men 2 tov elkaar gestelde dieren met een beweeglijke hals die niet meer te onderscheiden zijn.  Op het 2de betreft het 3 zittende mannen waarschijnlijk gekroond en met de handen op de knieën.


De modillons van de zuidmuur van het schip zijn versierd met dammotief, diamantpunten, monsterachtige maskers en mensenhoofden van een kleiner formaat.




Een groot beeld met een ronde uitstulping en erg verweerd en met een ontbrekend hoofd en armen, behoort tot de 15de eeuw.


Bronnen.
- C. Daras in "Angoumois roman"; Editions Zodiaque, 'La Nuit des Temps 14'; Abbaye Sainte-Marie de la Pierre-qui-Vîre 1957.
- Sophie Esla Goillot in "Guide des églises romanes", Charente; Editions Le Passage des Heures; Saint-Savinien-sur-Charente 2013.
- Sylvie Ternet in "Les églises romanes d'Angoumois" Tome II; Editions Le Croît Vif; Paris 2006.




Bijlagen.