Romaanse kunst & architectuur: 2026-01-25

zaterdag 31 januari 2026

Eglise abbatiale Notre-Dame-de-l'Assomption te Chancelade

Geschiedenis.

Rond 1096 wilde paus Urbanus II de monniken van de abdij Saint-Pierre van Cellefrouin aansluiten bij de abdij Saint-Sauveur van Charroux, waardoor ze de regel van Sint-Augustinus zouden verlaten om de regel van de Benedictijnen te volgen, maar deze beslissing werd niet onmiddellijk uitgevoerd. Maar toen paus Paschalis II op 24 november 1101 uiteindelijk Cellefrouin aan Saint-Sauveur de Charroux verbond, verliet abt Foucault Cellefrouin in december 1101, maar behield de titel van abt van Cellefrouin tot aan zijn dood in 1127.

De bisschop van Périgueux, Guillaume d'Auberoche, verwelkomde hem in zijn bisdom en abt Foucault opende een cella in Fons Cancellatus, die actief was van 1102 tot 1129. Het jaar 1102 kan dus worden beschouwd als het jaar waarin de abdij Notre-Dame de Chancelade werd gesticht. Een oorkonde van 29 juni 1129 vermeldt dat dezelfde bisschop van Périgueux, Guillaume d'Auberoche , de eerste steen legde van de abdij Notre-Dame de Chancelade, die de cella verving. De eerste abt was Gérald I de Montlau, gekozen in 1129 en overleden in 1143.

De inkomsten van een twintigtal parochies waren ervan afhankelijk. In 1614 stemde de jonge Alain de Solminihac ermee in om zijn oom op te volgen als commendataire-abt van Chancelade. Na zijn wijding vestigde hij zich in Chancelade en begon hij met succes aan de hervorming van zijn abdij. Later werd hij bisschop van Cahors. In de tweede helft van de 18e eeuw was deze abdij een broeinest van liberale ideeën, zodat maar liefst zeven monniken werden ingewijd in de vrijmetselaarsloge van Périgueux, “L'Anglaise de l'Amitié”. De abdij en de kerk zijn bij besluit van 30 juli 1909 geklasseerd, maar zijn ook opgenomen in de aanvullende inventaris van historische monumenten bij besluit van 2 maart 1959 voor de gevels en daken van de oude abdijgebouwen.

Bronnen.

- Jean Secret in "Promenades en Périgord roman"; Editions Zodiaque 'Itinéraires culturel'; Coutances 2002.

- Guyk Penaud in "Histoire des communes du Périgord"; Editions Les Livres de l'Îlot; Neuvic-sur-L'Isle 2024.

Bijlagen.

-https://www.google.fr/maps/d/viewer?mid=1zuC_4B9dSPD8aOAssxTAhOUZQPc&femb=1&ll=45.21919950876564%2C0.5790737144246805&z=11

-https://atlas-roman.blogspot.com/2021/07/chancelade-eglise-abbatiale-notre-dame.html

-https://www.google.com/maps/d/viewer?mid=1KzmBdoS14HVDg7j2RB3enhay-88&ll=45.16324162001866%2C0.6633848265556086&z=13

-https://monumentum.fr/monument-historique/pa00082470/chancelade-ancienne-abbaye-de-chancelade

-https://pop.culture.gouv.fr/notice/merimee/PA00082470

-https://fr.wikipedia.org/wiki/Abbaye_Notre-Dame_de_Chancelade

-https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Abbaye_de_Chancelade?uselang=fr

-https://www.tourisme-grandperigueux.fr/nos-secrets/abbaye-de-chancelade/

-https://www.photosdesebastiencolpin.fr/2025/12/l-abbaye-de-chancelade-et-le-chapelle-saint-jean-en-dordogne.html

-https://www.guide-du-perigord.com/fr/tourisme/decouvrir/sites-touristiques/abbayes-eglises/chancelade-204/abbaye-de-chancelade-1930.html

-https://journals.openedition.org/adlfi/101433

-https://sites.google.com/site/modillonsetpeinturesromanes/aquitaine/dordogne/chancelade-abbaye-notre-dame

-https://clochers.org/Fichiers_HTML/Accueil/Accueil_clochers/24/accueil_24102_1.htm

-https://photos.google.com/album/AF1QipMiZYuSTwLB1ASKdo-9yz-4cSFSzfDqBLVMm0Nz

-https://www.geoportail.gouv.fr/carte

Ancienne abbaye Notre-Dame

te Boschaud; Villars

Beschrijving.

Boschaud was één van de 4 cisterciënzerabdijen in de Perigord. Het jaar 1154 zou het stichtingsjaar zijn van de kerk onder het patronaat van OLV. Zij werd ingewijd in 1159.

De geschiedenis van de abdij is onvolledig, nochtans weet men dat de abdij een hard bestaan kende daar reeds in de 13de eeuw, de monniken er verdreven werden. Bij het begin van de 14de eeuw trachtten zij er echter een nieuw bestaan op te bouwen. De commende verzwakte echter, reeds in de 15de eeuw, het monasterium dat door de Godsdienstoorlogen en de Fronde werd vernield.

De kerk besloeg een kruisvormig plan. Naar een tekst van 1680 hield het schip, 3 traveeën in, overwelfd met koepels. Er rest nog enkel een gedeelte van de 3de travee waarvan 2 grote gebroken bogen met cilinder, 2 pendatieven en een deel van de kapconstructie.

Het transept dat eveneens een overwelving in koepel kreeg, alsook de kruisbeuken in tongewelf waren ingestort maar zijn door de dienst historische Monumenten heropgericht geweest. De steunmuren van de kruisbeuken zijn versierd met toegevoegde bogen.

De afgeronde absidiolen die zowel aan de buitenzijde als aan de binnenzijde vlak zijn, omkaderen de halfronde apsis welke vlak is aan de binnenzijde maar omringd is met toegevoegde bogen aan de buitenzijde.

Men kan hier de aandacht vestigen op de strengheid van zijn architectuur in gekozen materiaal en met een strenge stereotomie. De heel discrete versiering vindt men uitsluitend terug in de modillons van de gootklos ten westen van de kruisbeuken en in de kordonlijst die de puntgevels tot uitdrukking laten komen.