Collégiale Saint-Feuillen
te Fosses-la-Ville
Beschrijving.
De kerk van Fosses-la-Ville heeft een heel oude ontstaansgeschiedenis.
Een eerste kloosterkerk werd er gesticht door de Ierse monnik Foillanus in de 7de eeuw, onder impuls van Ittre van Nijvel, op een plaats die reeds in de eerste eeuw werd bewoond. Een tweede kerk, toegewijd aan Sint-Pieter, kwam tot stand op het einde van de 8ste en het begin van de 9de eeuw. De funderingen van deze Karolingische kerk bleven behouden bij de bouw van een nieuwe Romaanse kerk die in 1153 werd ingewijd en waarvan alleen delen zijn overgebleven in de huidige transeptarmen. De kerk zelf werd in 1721-1723 volledig verbouwd met uitzondering van de toren en de crypte.
De monumentale westertoren met een plattegrond van 12 op 12 meter, is geflankeerd door 2 ronde traptorens. Op de begane grond bevond zich een soort van crypte waar ook een waterput aanwezig was ten behoeve van de bevoorrading wanneer de toren als donjon werd gebruikt. De toren dateert van het einde van de 10de of het begin van de 11de eeuw. De architectuur is uiterst eenvoudig, opgetrokken in onregelmatig metselverband. Aan de westzijde springt de voorgevel in op iedere verdieping.
Daar de overdracht van de relieken van de heilige Foillanus plaats vond in 1086, veronderstelt men dat de omvangrijke crypte, bedoeld voor de verering van deze relieken, tot stand kwam op het einde van de 11de eeuw of begin van de 12de eeuw.
Het is een buitencrypte, niet onder maar tegen het koor aangebouwd op gelijkvloers niveau. Ze telt 5 beuken en 2 traveeën en is toegankelijk langs beide zijden van het koor. De oostzijde wordt afgesloten door absidiolen. De centrale apsis dateert echter van 1655. De graatgewelven rusten op vierkante pijlers met imposten. Het is het enige bewaarde voorbeeld van een buitencrypte in het Maasgebied. De crypte werd in 1900-1902 op een heel radicale wijze gerestaureerd.
Bronnen.
- Geert Bekaert en Jean-Pierre Esther in België romaans; Uitgeverij Hadewijch; Antwerpen-Baarle 1992.
- Jacqueline Leclerc-Marx in L'art roman en Belgique; Editions J.-M. Collin; Liège 1997.
- Jean Roubier en André Courtens in Romaanse kunst in België; Uitgeverij Vokaer; Brussel 1972.
Bijlagen.
